HayataDahiliz.Biz

Kör Atlet: Necdet TURHAN

 42 kilometre 195 metrelik maratonu koşabilmek öncelikle sağlam bir fizik kondisyon gerektirir ama gözleriniz görmüyorsa bundan fazlasına ihtiyacınız var.

ODTÃœ Kamu Yönetimi Bölümü mezunu Necdet Turhan, hem tam zamanlı iÅŸte çalışıyor hem de lisanslı görme engelli birkaç Türk atletinden biri. 16 Åžubat’ta Mısır’daki Luksor Maratonu’nu tamamladığında 5 kıtada 5 maraton koÅŸan atlet sıfatını kazandı. Åžimdi hedefi 5 kıtada 5 zirve tırmanışı! Ä°ÅŸte engel tanımayan bir atletin öyküsü.

Necdet Turhan’ın (50) serüveni cümle aleme hayat dersi. Ä°lgilenmediÄŸi alan, baÅŸarmadığı iÅŸ kalmamış. Bursa Nilüfer Belediyesi’nde Engelliler Danışma Masası’nı yönetiyor. Engellileri ve yakınlarını eÄŸitim, maaÅŸ gibi yasal hakları konusunda yönlendiriyor, moral veriyor. Ekran okuma programı sayesinde mükemmel düzeyde bilgisayar kullanıyor. Ä°nternette sörf yapıyor, e-mail kullanıyor. Bu haber için eski maraton fotoÄŸraflarını yardımsız seçti, CD’ye kaydetti.

Matematik öğretmeni ablasıyla yaÅŸadığı ev, atletizmden kazandığı madalyalarla dolu. Ä°ÅŸe yürüyerek gidip geliyor. Memur çocuÄŸu olan Turhan, Balıkesir’de doÄŸmuÅŸ ama "Bursa’da gözümü açtım" diyor. Lise son sınıfta kornea sorunu tedavi edilemeyince karanlıkla tanışmış: "Hiç ÅŸikayet etmedim, mantıklı olan bu koÅŸullarda yaÅŸamı baÅŸarmak. Ankara’daki körler rehabilitasyon merkezinde eÄŸitimimi 1987’de tamamladım. Liseyi 1988’de dışardan bitirdim. Ä°lk tercihim ODTÃœ Uluslararası Ä°liÅŸkiler Bölümü’nü kazandım, Kamu Yönetimi Bölümü’ne yatay geçiÅŸ yapıp buradan mezun oldum."

DAĞ KEÇİSİ GİBİYDİM

spor, daÄŸlar ve doÄŸaya hep ilgiliydi. "GençliÄŸim UludaÄŸ’da, daÄŸ keçisi gibi geçti. Derede alabalık avlardım. ODTÃœ’de daÄŸcılık koluna girdim. Ä°lk kez görme engelli daÄŸcıyla karşılaÅŸtılar. Ä°lk etkinliklerde koluma girdiler. Zor parkurlarda, götüremeyiz, yapamazsın, dediler. Yapamazsın sözünden çok rahatsız olurum. Soru, nasıl yapabilirsin, olmalı!"

Duygusal, alıngan bir kişiliğe sahip olsa da, arkadaşlarına tepki göstermedi. Dağcılık eğitimlerine, antrenmanlara gitti, haftada üç gün koştu. Bir yıl sonra Ilgaz Dağları yürüyüşüne katılmak için arkadaşlarını ikna etti. "Rota tehlikeli, kamp alanında beklersin" dediler. Fakat arkadaşı Murat Özdemir, filmde gördüğü yöntemi denedi. Sopa verdi eline. Sesime doğru gel, dedi. "Zaten kardaki ayak sesinden gittiği yönü takip edebiliyordum. Dünyalar benim oldu. Dönüşte seslenmelerine gerek kalmamıştı. Çamurlu zeminde ses kesiliyordu. Arkadaşın ayağına çan taktık. Ertesi yıl kaya eğitimine giderken yine beni götürmek istemediler. Kulüp başkanına, beni de götürün, kayaya çıkamasam da elimi süreyim, dedim."

ArkadaÅŸlarını çok ÅŸaşırttı: Alçak kayalardaki yan geçiÅŸ egzersizinde baÅŸarılıydı. Ardından ilk ciddi deneyimi geldi. Ekibini ikna etti, BeydaÄŸları’nda yaklaşık 100 kilometreyi bir haftada geçti. Tahtalı zirvesine ODTÃœ flamasını dikti. Sonraki yıllarda parkuru iki kez daha geçti. "ArkadaÅŸlarımın ilk endiÅŸesini anlıyorum. Görme engelli daÄŸcı görmemiÅŸlerdi. BildiÄŸim kadarıyla, sadece Ä°talya’da görme engelli daÄŸcı ve maratoncu var; dünyada ikisini birden yapan yok."

SAÇ LASTİĞİNE TUTUNDU

Turhan 1994’te ODTÃœ’den mezun oldu ama hálá DaÄŸcılık Kolu’nun onur üyesi. 2000’de Bursa Atatürk Stadyumu’nda antrenman yaparken Avrasya Maratonu’na hazırlananlarla tanıştı. Önerileriyle, 15 kilometrelik halk koÅŸusuna katıldı. Kategorisindeki ilk görme engelli oldu. Maratona artık her yıl katılıyordu. KoÅŸarken bir arkadaşının kolunu tutuyordu. Sonra serçe parmaklarına ayakkabı bağı baÄŸlamayı denediler. Canları yandı. Saç lastiÄŸi ve sonunda 50 santimlik sicimi iki ucundan tutma yöntemini geliÅŸtirdiler. Åžimdi bu ipe, dostluk mesajı için Türk ve gittiÄŸi ülkenin bayrağını asıyor.

Necdet Turhan, 35 yaÅŸ üstü atletleri tanımlayan "master" kategorisinde yarışıyor. 42 kilometrelik maratonu, dört saatin altında koÅŸuyor. Yine de Türkiye’deki maratonlarda sorun yaşıyor. Nedeni, organizatörlerin görme engelli kategorisi açma zahmetine katlanmaması. Turhan, en son Konya ve Trabzon’da bu sorunla karşılaÅŸtığını, ilgilileri ikna etmek zorunda kaldığını anlatıyor.

Neyse ki yurtdışında kapılar açık. 2002’de Türkiye Görme Engelliler Spor Federasyonu’nca New York Maratonu’na gönderildi. Sakar koÅŸu rehberince düşürüldü, ikinci rehberin kondisyonu yetmedi. Yine de yarışı 4 saat 44 dakikada bitirdi: "Çok duygulandım, çünkü Türkiye’yi yurtdışında temsil eden ilk görme engelli atlet oldum. Türkiye Türkiye, diye bağıra bağıra bitirdim. Dönüşte düşünmeye baÅŸladım: O yaz AÄŸrı’ya tırmanmıştım. Neden 5 kıtada 5 maraton ve 5 zirve yapmayayım, dedim. ArkadaÅŸlarım büyük hayallerin hüsranla biteceÄŸini söyledi. Oysa önemli olan hayal etmekti, hedefe yürümek bile yaÅŸamımı deÄŸiÅŸtirdi, beni mutlu etti."

DÖRT YILDA ÜÇ KITA

Aradan iki yıl geçti. Nilüfer Belediyesi 2004’te Turhan’ı, Atina Klasik Maratonu’na gönderdi. 30 kilometresi yokuÅŸ, zor bir parkurdu. Turhan, 3 saat 53 dakikada koÅŸuyu tamamladı. Ä°ÅŸte, iki kıta bitmiÅŸti bile. 2005’te bu kez federasyon, Japonya’daki dünya Körler Maratonu’na gönderdi. 3 saat 54 dakikada koÅŸtu. 4 saatin altında bitiren 9 görme engelliden biri oldu.

Dördüncü maratonu Avustralya’nın Sydney kentindeydi. 2006 Eylül’ünde e-mail ile baÅŸvurduÄŸu maraton yöneticisi Graeme Hannan www.necdetturhan.com sitesini inceleyince gerisi su gibi geldi. "Hiç rastlamadığım hassasiyeti gösterdi. Belediye, Öger Tours, ODTÃœ’lüler destek verdi. Maratonu 3 saat 52 dakikada tamamladım. Türklerin tezahüratı, radyo ve gazetelerin röportajları beni çok gururlandırdı."

Hedefin son adımı için 16 Åžubat 2007’de Mısır’daydı. Luksor Maratonu’nu 3 saat 53 dakikada tamamladı. "Halk ve maraton yöneticileri bana çok ilgi gösterdi. Gala yemeÄŸinde özel hazırladıkları bir plaketi törenle sundular."

Tüm bunları baÅŸarmasını yaÅŸam felsefesiyle açıklıyor: "Evimizin salonu antrenman alanım, mobilyalar jimnastik aletlerim. Saat 05.00’te yeÅŸil çay ve elmayla güne baÅŸlarım. Tasavvuftan da etkilenerek geliÅŸtirdiÄŸim tarzda yoga yaparım. Nefes çalışmasını iki saat esneme germe izler. Sabah 9’da iÅŸe varırım. Son dönemlerde ney üflemeye baÅŸladım. Ders alıyorum. Maraton öncesi haftada altı gün antrenman yaparım. Haftada 4-5 gün akÅŸamları tempolu koÅŸarım."

Turhan tüm bunları yaparken aynı sloganı tekrar ediyor: "Engelimiz bize engel değil" Gerçekten de "yapamazsın" diyenlerin dışında hiçbir engeli olmadığı aşikar.

Necdet Turhan, geçen 16 Åžubat’ta Luksor Maratonu’nu 3 saat 53 dakikada tamamlarken kendisine Milli atlet Bülent Uzun rehberlik ediyordu.

Yeni hedefi 5 zirve. Ä°lk kez 2002’de AÄŸrı Dağı’nda tırmanmıştı. Åžimdi, Nevzat ÖntaÅŸ liderliÄŸindeki ODTÃœ’lü bir ekiple Afrika’da, Amerika’da, Avrupa’da ve Avustralya’daki zirvelere tırmanmayı hedefliyor.(Hürriyet)